Sąd Królestwa w Wydziale V Prezydialnym w pełnym składzie: Przewodniczący: Jego Królewska Mość Edward I Artur; Członek: Sędzia SK dr jur. net. Mateusz Conroy wicehrabia Shakur;
po rozpoznaniu na rozprawie w dniach 5 - 14 lutego 2009 roku;
sprawy: SK 2009/9/P [Kalicki];
z pytania prawnego: Józefa markiza Kalickiego;
o treści:
1. Czy w świetle obowiązujących przepisów Rząd Królewski może
rozporządzać majątkiem pieniężnym Skarbu Królestwa bez umocowania w
ustawie budżetowej?
2. Czy prawodawstwo dreamlandzkie narzuca na Rząd Królewski obowiązek
opracowania i przedstawienia w parlamencie ustawy budżetowej oraz
raportu z jej wykonania?
uchwala, co następuje:
I. Rząd Królewski rozporządza majątkiem będącym własnością Skarbu
Królestwa na podstawie ustawy budżetowej, przyjętej w formie ustawy
federalnej lub wydanej w formie dekretu królewskiego.
II. Rząd Królewski ma obowiązek opracowywania ustawy budżetowej.
III. Rząd Królewski nie ma obowiązku przedstawiać raportu z wykonania
ustawy budżetowej.
IV. Zasądza od Skarbu Królestwa-Rządu Królewskiego na rzecz Józefa
markiza Kalickiego kwotę 1000 D.
UZASADNIENIE
(1)
Pełen zapis przebiegu rozprawy dostępny jest w Pałacu Sprawiedliwości,
Wydziale V Prezydialnym Sądu Królestwa
(http://www.dreamland.net.pl/sk/viewtopic.php&f=13&t=120).
(2)
Wnioskodawca podniósł, że w 2008 roku Rząd Królewski zrezygnował z
przygotowywania i przedstawiania parlamentowi ustawy budżetowej -
wskazał również, że rząd stoi na stanowisku, "jakoby przepisy
dreamlandzkiego prawa go do tego nie zobowiązywały". Co więcej,
wnioskodawca zwraca uwagę, że Rząd Królewski dysponuje środkami
pieniężnymi Skarbu Królestwa bez umocowania w budżecie (ustawie
budżetowej). Kontynuując uzasadnianie wniosku, wnioskodawca wyraził
opinię, że takie działanie Rządu stoi w sprzeczności z art. 10 ust. 3 i
40 ust. 1 pkt. 1 Konstytucji Królestwa. Przypomniał również, że do końca
2007 roku praktyką było dysponowanie środkami pieniężnymi Skarbu
Królestwa na podstawie uchwalanych co pół roku ustaw budżetowych.
Praktykę tę zarzucono.
Jako uzasadnienie obowiązku ciążącego na Rządzie Królewskim wnioskodawca
wskazał przepis ustawy federalnej o Rządzie Królewskim - ustawa ta wśród
działów administracji rządowej wskazuje dział "budżet" i precyzuje, że
są to "sprawy związane z opracowywaniem i wykonywaniem ustawy
budżetowej". Wnioskodawca podniósł również w uzasadnieniu ustawę
federalną o Skarbie Królestwa, która (1) czyni Skarb Królestwa
właścicielem całego majątku Królestwa nie przekazanego innym podmiotom;
(2) wskazuje budżet jako miejsce, gdzie ujmuje się wszelkie wydatki
Skarbu Królestwa; (3) zabrania dokonywania wypłat z rachunku Skarbu
Królestwa, jeśli te stanowiłyby przekroczenie budżetu. Wnioskodawca
konkluduje, że na gruncie powyższego niezgodne z prawem jest dokonywanie
wypłat z rachunku Skarbu Królestwa, jeśli te nie są ujęte w ustawie
budżetowej.
(3)
Zarówno Prokurator Generalny, jak i przedstawiciel Rządu Królewskiego
nie złożyli oświadczeń w sprawie.
(4)
Ramy prawne:
1. Art. 10 ust. 3 i art. 40 ust. 1 pkt. 1 Konstytucji [j.t. z dn. 18
maja 2008 r.]:
Art. 10 ust. 3.: "Na budżet federalny składają się wszystkie ustawy
federalne i dekrety królewskie przyznające środki pieniężne podmiotom
finansowanym przez Skarb Królestwa; szczegółowy tryb ustalania budżetu
określa ustawa".
Art. 40 ust. 1 pkt. 1.: "Rząd Królewski w szczególności: opracowuje i
przedstawia Królowi budżet i zapewnia jego wykonanie".
2. Art. 10 ust. 3 Konstytucji [tekst arch. z dn. 21 czerwca 2005 r.]:
"Budżet federalny ustala się w trybie przewidzianym dla uchwalenia
ustawy federalnej lub dekretem królewskim".
3. Art. 4 ust. 1 w zw. z ust. 2 pkt. 2 oraz art. 5 ust. 2 ustawy z dn.
26 listopada 2002 roku o Rządzie Królewskim [j.t. z dn. 03.11 2008 r.;
BPSK Nr 351]:
Art. 4 ust. 1 w zw. z ust. 2 pkt. 2: "1. Działem administracji
federalnej jest zakres spraw powiązanych merytorycznie, należących do
właściwości organów federalnych. 2. Tworzy się następujące działy
administracji Królestwa: (2) budżet".
Art. 5 ust. 2.: "Dział budżet obejmuje sprawy związane z opracowywaniem
i wykonywaniem ustawy budżetowej, a także sprawy związane z
finansowaniem działalności organów Królestwa oraz sprawy z zakresu
podatków i innych publicznoprawnych dochodów Skarbu Królestwa".
4. Art. 2 ust. 1, art. 4 ust. 1 oraz art. 5 ust. 1 ustawy federalnej z
dn. 9 października 2002 roku o Skarbie Królestwa [BPSK Nr 39]:
Art. 2 ust. 1: "Skarb Królestwa jest właścicielem całego majątku
Królestwa, nie przekazanego innym podmiotom".
Art. 4 ust. 1: "Planowane kwoty przychodów i wydatków Skarbu Królestwa
ujmuje się w budżecie federalnym".
Art. 5 ust. 1: "Skarb Królestwa odmówi dokonania wypłaty środków
pieniężnych, jeżeli jej dokonanie stanowiłoby przekroczenie budżetu
federalnego".
(5)
Mając na względzie zgromadzony w toku rozprawy materiał procesowy oraz
obowiązujące prawo Sąd Królestwa zważył, co następuje:
(5.A)
Zdaniem Sądu Królestwa orzekającego w sprawie wnioskodawca ma rację co
do meritum: istnienia obowiązku Rządu Królewskiego do tworzenia ustawy
budżetowej i popierania jej w Parlamencie, ewentualnie przedstawienia
Królowi do wydania w formie dekretu królewskiego. Sąd Królestwa pragnie
podkreślić, że Rząd Królewski nie wykonując tego obowiązku, opierując
się na nowym brzmieniu art. 10 ust. 3 Konstytucji ustalonym ustawą
konstytucyjną z dn. 1 maja 2008 roku o poprawkach do Konstytucji
Królestwa [BPSK 828] (dalej: ustawa konstytucyjna), ma rację tylko o
tyle, że dreamlandzka ustawa zasadnicza przewiduje obecnie możliwość
obciążenia Skarbu Królestwa na podstawie innych aktów normatywnych niż
ustawa budżetowa. Istotnie bowiem w systemie prawnym Królestwa nastąpiła
duża zmiana związana z definicją budżetu, ale odpowiednie rozwiązania
nie zostały implementowane do aktów podkonstytucyjnych, w związku z czym
nowe brzmienie ustawy zasadniczej w zakresie kwestii budżetowych
ustalone ustawą konstytucyjną nie osiągnęło swej pełnej (i zapewne
zamierzanej) skuteczności.
(5.B)
Przed wejściem w życie ustawy konstytucyjnej art. 10 ust. 3 nie
wprowadzał definicji legalnej "budżetu federalnego" - regulował jedynie,
że budżet taki ma zostać ustanowiony w formie ustawy federalnej lub
dekretu królewskiego. Przepis art. 10 ust. 3 w brzmieniu ustalonym
ustawą konstytucyjną z dn. 18 maja 2008 roku w aspekcie technicznym
regulacji ma charakter odwrotny: wprowadza definicję legalną budżetu już
na poziomie ustawy zasadniczej, ale jednocześnie odsyła do ustawy
zwykłej w celu uregulowania "szczegółowego trybu ustalania budżetu". Nie
ma zatem obecnie konstytucyjnego wymogu przyjęcia budżetu federalnego w
formie aktu ustawowego.
Brak jest jednak obowiązującej w dreamlandzkim systemie prawnym ustawy
zwykłej uchwalonej specjalnie w celu szczegółowego uregulowania trybu
ustalania budżetu. W tej sytuacji niezbędne jest oparcie się o
pojedyncze regulacje pojawiające się w różnych ustawach dla pełnego
odczytania woli ustawodawcy; akty te zostały wskazane przez wnioskodawcę
we wniosku o odpowiedź z pytania prawnego. I tak, art. 5 ust. 2 ustawy
federalnej z dn. 26 listopada 2002 roku o Rządzie Królewskim [j.t. z dn.
03.11 2008 r.; BPSK Nr 351] (dalej: ustawa o Rządzie) definiuje
federalny dział administracji "budżet" jako m.in. "sprawy związane z
opracowywaniem i wykonywaniem ustawy budżetowej". Bez wątpienia zatem
dreamlandzki ustawodawca, mimo nowelizacji art. 10 ust. 3 Konstytucji,
wymaga, by budżet federalny miał formę ustawy federalnej. Natomiast
odczytywane łącznie przepisy art. 2 ust. 1 i art. 4 ust. 1 ustawy
federalnej z dn. 9 października 2002 roku o Skarbie Królestwa [BPSK Nr
39] nakładają obowiązek ujęcia w budżecie federalnym wszelkich obciążeń
majątku Królestwa, którego właścicielem jest Skarb Królestwa. Art. 5
ust. 1 tej ustawy nakłada na Skarb Królestwa negatywny obowiązek odmowy
wypłaty środków pieniężnych, jeśli ta stanowiłaby przekroczenie
federalnego budżetu. Opracowywanie budżetu jest zaś bez wątpienia
obowiązkiem Rządu Królewskiego, co - jak słusznie zauważa wnioskodawca -
wprost zapisano choćby już w art. 40 ust. 1 pkt. 1 Konstytucji.
(5.C)
Mimo zatem zmiany art. 10 ust. 3 Konstytucji tak, by usunąć obowiązek
tworzenia i ustalania budżetu federalnego każdorazowo za pomocą ustawy
budżetowej, ze względu na pozostawienie w niezmienionym brzmieniu
odpowiednich regulacji w aktach podkonstytucyjnych, obowiązek taki
istnieje nadal. Wprawdzie art. 10 ust. 3 Konstytucji w obecnym brzmieniu
umożliwia ustalanie budżetu w formie wielu ustaw federalnych lub
dekretów królewskich uchwalanych lub wydawanych na nieograniczony okres
czasu, to jednak regulacja ta nie jest skuteczna tak długo, jak akty
podkonstytucyjne definiują formę budżetu jako "ustawę budżetową".
(5.D)
Sąd Królestwa zwraca w każdym razie uwagę, że obecna regulacja art. 10
ust. 3 Konstytucji w żadnym razie nie stwarza możliwości ujmowania
wydatków Skarbu Królestwa w formie innej niż aktu ustawowego - możliwe
jest jedynie odejście od formy jednej ustawy budżetowej na rzecz wielu
różnych aktów, które mogą w sposób elastyczny przyznawać pewne środki
pieniężne z majątku Skarbu Królestwa na rzecz różnych podmiotów
finansowanych ze Skarbu Królestwa. Zgodnie z tym samym przepisem
Konstytucji, to jednak akty podkonstytucyjne mają ustalić "tryb
ustalania budżetu". Wydaje się, że sytuacja obecna wymaga interwencji
ustawodawcy, by w sposób jasny i nie budzący wątpliwości ustalić, na
jakiej podstawie dokonywać obciążeń majątku Królestwa.
(5.E)
W zakresie pytania czy na Rządzie Królewskim ciąży obowiązek składania
raportu z wykonania ustawy budżetowej, Sąd Królestwa stwierdza, że
przepisy obowiązujące nie nakładają takiego obowiązku. W ramach
obowiązującego prawa Rząd Królewski nie ma obowiązku ani raportować z
wykonania budżetu, ani wnioskować do parlamentu o udzielenie
absolutorium, ani nawet odpowiadać na kierowanie do członków rządu
interpelacje. Sąd Królestwa podkreśla jednak, że brak obowiązku nie
oznacza w żadnym razie zakazu - wydaje się, że w państwie prawa w dobrym
tonie byłoby informowanie parlamentu o sposobie wykonania ustawy
budżetowej, podobnie w dobrym tonie jest odpowiadać na zapytania
parlamentarzystów. Sąd Królestwa zwraca w każdym razie uwagę na fakt, że
zła współpraca między parlamentem a rządem jest niebezpieczna dla tego
drugiego, wobec którego parlament może uchwalić wotum nieufności
kierując je imiennie do Premiera Rządu Królewskiego.
(6)
O kosztach postępowania rozstrzygnięto uznając, iż pytanie prawne było
istotne z punktu widzenia interesu publicznego.
(7)
Uchwała niniejsza, jako niepodlegająca zaskarżeniu, jest prawomocna z
chwilą jej urzędowego ogłoszenia. Wykładnia prawa dokonana na skutek
pytania prawnego wiąże sądy krajowe oraz inne organy władzy publicznej
do czasu zmiany odpowiednich przepisów.
Mając powyższe na uwadze, uchwalono jak w sentencji.
(-) Edward I Artur, R.
(-) ...
This archive was generated by hypermail 2.4.0 : Fri 10 Jan 2020 - 23:10:05 CET